Meerjarenplan 2015 - 2018

Jaarplan 2015

Risicothema: psychosociale en cognitieve overbelasting

De meeste mensen brengen een groot deel van hun tijd door op hun werk. De omgang met collega’s en cliënten kan een belangrijke invloed hebben op hoe iemand zich voelt, zeker als er sprake is van pesterijen, geweld, discriminatie of seksuele intimidatie. Dit kan ingrijpende gevolgen hebben en ontaarden in ernstige lichamelijke en psychische klachten. Ook een hoge werkdruk kan een bron van stress vormen. De werkgever is verplicht grensoverschrijdend gedrag en werkdruk te voorkomen.
Waarschijnlijk loopt ruim 80% van de werkende bevolking kans op psychosociale overbelasting.


Klik op de bollen voor de risico's.

mate van schade
mate van schade
               
               
               
               
               
               
               
               
zeer kleine kans zeer grote kans
Blootstelling
Omvang risicogroep in aantal mensen
 
< 100.000
100.000 - 500.000
500.000 - 1.000.000
1.000.000 - 5.000.000
> 5.000.000
Kans moeilijk te bepalen op basis van beschikbare gegevens

Risico's

Somberheid, gebrek aan plezier in het werk en prikkelbaarheid kunnen wijzen op psychische klachten, zoals een beroepsgebonden depressie en overspannenheid. Mogelijke oorzaken zijn:

  • Werkdruk
    De werknemer moet meer werk verzetten dan hij aankan binnen de tijd die hij heeft. Te veel werkdruk (maar ook te weinig werkdruk) kan leiden tot psychische en fysieke gezondheidsklachten.
  • Cognitieve overbelasting
    Er is een mismatch tussen de informatie die de werknemer moet verwerken om zijn werk goed te kunnen uitvoeren en de informatie die de werknemer in staat is te verwerken. De informatie is te complex of het is te veel informatie. De mentale belasting van werknemers groeit onder andere door toenemend gebruik van informatie- en communicatietechnologie.
  • Emotionele overbelasting
    Dit kan ontstaan door ingrijpende gebeurtenissen op het werk of door druk van leidinggevenden, collega’s of anderen.

Ongewenst gedrag is afwijkend gedrag op de werkvloer (van collega’s of bijvoorbeeld klanten of patiënten) dat tot psychosociale gezondheidsklachten bij werknemers kan leiden. Denk aan:

  • Agressie en intimidatie
    Het kan gaan om fysieke agressie (schoppen, slaan) of verbale agressie (schelden, discriminatie). Deze situaties kunnen leiden tot bijvoorbeeld angstgevoelens, slaapstoornissen en psychosomatische klachten. 
  • Seksuele intimidatie
    Dit is elke vorm van seksuele toenadering, verzoeken om seksuele gunsten of ander verbaal, non-verbaal of fysiek gedrag in de werkomgeving, die als ongewenst wordt ervaren. 
  • Pesten
    Het gaat om intimiderende handelingen of gedrag door collega’s, leidinggevenden of publiek tegen een persoon die zich hiertegen niet kan of wil verdedigen. Denk aan beledigen, schelden, treiteren, irriteren, bespotten, roddelen of iemand buitensluiten. Pesten kan leiden tot ernstige gezondheidsklachten bij het slachtoffer.
  • Discriminatie
    Van alle oordelen die het College voor de Rechten van de Mens geeft over binnengekomen klachten, heeft 2/3 te maken met arbeid. Discriminatie komt dus regelmatig voor op de werkvloer.