Meerjarenplan 2015 - 2018

Jaarplan 2015

Risicothema: onvoldoende arbozorg

Iedere werkgever is verplicht om een goed arbobeleid te voeren, om zo ongevallen en gezondheidsschade te voorkomen. Een verplicht onderdeel daarin is het opstellen van een risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) en een plan van aanpak bij gezondheidsrisico’s binnen het bedrijf. Daarbij is de werkgever verplicht om zijn werknemers goed voor te lichten over de risico’s. 

Bij het vaststellen van de kans op onvoldoende arbozorg speelt niet de kans op een ongeval of een beroepsziekte een rol, maar gaat het erom hoeveel werkgevers niet op een passende manier invulling geven aan arbozorg.


Klik op de bollen voor de risico's.

mate van schade
mate van schade
               
               
               
               
               
               
               
               
zeer kleine kans zeer grote kans
Blootstelling
Omvang risicogroep in aantal mensen
 
< 100.000
100.000 - 500.000
500.000 - 1.000.000
1.000.000 - 5.000.000
> 5.000.000
Kans moeilijk te bepalen op basis van beschikbare gegevens

Risico's

Een werkgever heeft op het gebied van arbozorg een aantal wettelijke verplichtingen:

  • RI&E / Plan van aanpak / Vastleggen en bijwerken beleid
    Elke werkgever moet een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) doen en aan de hand daarvan een plan van aanpak maken. Hierin staat wat het bedrijf doet om de risico’s tegen te gaan of te beperken.
  • Verzuimbeleid
    Het voeren van een ziekteverzuimbeleid is een impliciet omschreven wettelijke plicht voor de werkgever en wordt expliciet genoemd in het Arbeidsomstandighedenbesluit (art. 2.9).
  • Aansluiting bij een arbodienst
    Bedrijven kunnen kiezen voor een contract met een arbodienst (de zogenoemde vangnetregeling) of voor een arbodeskundige (een maatwerkregeling). In dat laatste geval moet het bedrijf een contractuele afspraak hebben met ten minste één gecertificeerde bedrijfsarts.
  • Bedrijfshulpverlening
    Iedere werkgever is verplicht bedrijfshulpverlening te organiseren en één of meer bedrijfshulpverleners aan te wijzen.
  • Preventiemedewerker
    Elk bedrijf moet ten minste één preventiemedewerker in dienst hebben die de maatregelen, gericht op de veiligheid en gezondheid, kan uitvoeren. De preventiemedewerker kan een vaste medewerker zijn die deze functie ernaast doet. Bij kleine bedrijven mag dat ook de directeur zijn.

Binnen dit risico heeft de werkgever de volgende verplichtingen:

  • Voorlichting en onderricht
    Werkgevers zijn verplicht om hun personeel goed voor te lichten over het werk dat zij uitvoeren en de risico’s die zij daarbij lopen. Medewerkers zijn van hun kant verplicht tot een actieve houding tijdens de voorlichting.
  • Gebruik persoonlijke beschermingsmiddelen
    Werkgevers moeten persoonlijke beschermingsmiddelen gratis beschikbaar stellen en zorgen voor goede voorlichting over het gebruik en onderhoud ervan. Dit geldt ook als het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen niet wettelijk verplicht is.
  • Veiligheidssignalering
    De werkgever is verplicht veiligheidsborden te gebruiken als de werkplek, het gereedschap of de machines een gevaar voor de gezondheid of de veiligheid kunnen opleveren. Daarnaast moet hij de medewerkers informeren over de betekenis van de signalering.

Voor dit risico onderscheidt de Inspectie SZW de volgende onderdelen:

  • Veiligheid van de arbeidsplaats
    De werkplekinrichting moet voldoen aan minimale veiligheidseisen zodat de kans op ongevallen zo klein mogelijk is. Om brand te voorkomen, hanteren de landelijke en de gemeentelijke overheid strenge voorschriften voor het ontwerp, de inrichting en de bouw van een bedrijfspand. 
  • Onderhoud en keuring arbeidsmiddelen
    Om veilig en gezond te kunnen werken moeten arbeidsmiddelen in goede staat verkeren en op de juiste wijze worden gebruikt. Dit is een verplichting voor zowel werkgevers als werknemers. Voor sommige arbeidsmiddelen geldt daarnaast een aanvullende keuringsverplichting. 
  • Certificatie
    Arbo-certificaten zijn wettelijk voorgeschreven certificaten die iets zeggen over arbeidsveiligheid en -gezondheid. Er zijn certificaten voor producten, personen en systemen. De eisen waaraan certificaathouders en certificerende instellingen moeten voldoen, zijn vastgelegd.

Op het gebied van de gezondheid van de werknemers zijn er een aantal maatregelen en verplichtingen waar werkgever mee te maken hebben:

  • Voorzieningen op de arbeidsplaats
    Een goede werkplek moet ruimte bieden om het werk goed te kunnen uitvoeren en afgestemd zijn op de werknemer (en eventuele gezondheidsbeperkingen). Er is een bepaalde hoeveelheid (dag)licht nodig en er gelden criteria voor temperatuur, ventilatie en geluid. Ook zijn er normen voor het aantal beschikbare vierkante meters per persoon, het daglicht, meubilair en de werkapparatuur. In sommige gevallen is de aanwezigheid van speciale ruimten verplicht. Bijvoorbeeld rustruimtes bij nachtarbeid.
  • Beleid voor zwangeren/werknemers in de periode na de bevalling en gedurende de borstvoeding
    De werkgever moet een zwangere werknemer binnen 2 weken na melding van de zwangerschap informeren over onder andere de mogelijke gevaren van het werk voor haar en het (ongeboren) kind tijdens zwangerschap en borstvoeding en de aanpassing van de werk- en rusttijden bij zwangerschap. In de RI&E moet worden vastgelegd welke risico’s aanwezig zijn voor de borstvoeding, de zuigeling en de werkneemster zelf die borstvoeding geeft. Denk aan: blootstelling aan gevaarlijke stoffen, blootstelling aan biologische agentia (infectierisico’s) en werkstress.
  • Gezondheidsbeleid
    Met gezondheidsbeleid, waarbij het bevorderen van de gezondheid van de werknemers centraal staat, kunnen werkgevers bijdragen aan duurzame inzet van hun werknemers. Gezonde werknemers zijn ook in het belang van de werkgever. Denk aan lager ziekteverzuim, meer voldoening, hogere motivatie en minder verloop van werknemers.

Werkgevers zijn verplicht een registratie bij te houden van alle ongevallen die zijn gemeld aan de Inspectie. Dat zijn ongevallen die hebben geleid tot ziekenhuisopname, blijvend letsel of overlijden en ongevallen die hebben geleid tot meer dan 3 dagen ziekteverzuim. Werkgevers zijn verplicht arbeidsongevallen bij de Inspectie SZW te melden als deze hebben geleid tot ziekenhuisopname (geen poliklinische behandeling), blijvend letsel of overlijden. De arbodienst of bedrijfsarts die een beroepsziekte constateert, is wettelijk verplicht deze te melden bij het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten.